Borelioza: od zakażenia do przewlekłego stanu zapalnego

Borelioza (choroba z Lyme) stanowi najczęściej rozpoznawaną chorobę związaną z ukłuciami kleszczy w Polsce. Za jej rozwój odpowiadają bakterie z rodzaju Borrelia, przenoszone wraz ze śliną kleszcza podczas ukłucia. W ostatnich latach odnotowuje się stały wzrost liczby zachorowań – zarówno w Europie, jak i w Stanach Zjednoczonych. Szacunki przewidują, że do 2050 roku borelioza może dotyczyć nawet kilkunastu procent populacji tych regionów, a znaczna część przypadków może przyjąć formę przewlekłą. To sprawia, że choroba stanowi jedno z poważniejszych wyzwań współczesnej medycyny.

Jak rozpoznano boreliozę?

Historia badań nad boreliozą sięga lat 70. XX wieku, kiedy w miejscowości Old Lyme (Connecticut, USA) opisano nietypowe przypadki zapalenia stawów, szczególnie u dzieci, z charakterystyczną wysypką skórną. To od nazwy tego miejsca wzięło się określenie „choroba z Lyme”.Kilka lat później, w 1982 roku, Willy Burgdorfer odkrył bakterię Borrelia burgdorferi jako głównego sprawcę choroby. Dzięki temu możliwe stało się opracowanie skuteczniejszych metod diagnostycznych i zrozumienie mechanizmów zakażenia.

Jak kleszcz przenosi zakażenie?

Kleszcze przechodzą złożony cykl rozwojowy, w trakcie którego kilkukrotnie pobierają krew od różnych żywicieli – od drobnych gryzoni i ptaków po duże ssaki, w tym człowieka. Podczas żerowania mogą przenosić krętki Borrelia, które wraz ze śliną kleszcza przedostają się do organizmu. Zakażenie początkowo rozwija się w miejscu ukłucia, a następnie bakterie mogą rozprzestrzeniać się drogą krwi i limfy do innych narządów, takich jak stawy, układ nerwowy czy serce.

Układ odpornościowy odpowiada na to zakażenie, wytwarzając przeciwciała (IgM, a następnie IgG), które mają neutralizować bakterie. Jednak nie zawsze ta odpowiedź jest wystarczająca – dochodzi do rozwoju stanów zapalnych, a infekcja może przejść w przewlekłą postać.

Objawy boreliozy

Pierwszym i najbardziej charakterystycznym objawem jest rumień wędrujący – owalna lub okrągła zmiana skórna pojawiająca się w miejscu ukąszenia. Obserwuje się go u 50–80% chorych. Oprócz tego mogą wystąpić objawy grypopodobne: gorączka, bóle mięśni i stawów, bóle głowy czy powiększenie węzłów chłonnych. W dalszym przebiegu choroby mogą rozwinąć się powikłania neurologiczne, kardiologiczne lub reumatologiczne.

Diagnostyka

Rozpoznanie choroby następuje głównie na podstawie występujących objawów oraz danych z wywiadu epidemiologicznego . W diagnostyce laboratoryjnej stosuje się dwuetapowe badania serologiczne: test ELISA (przesiewowy) oraz test Western blot (potwierdzający). W niektórych przypadkach wykonuje się także badania płynu mózgowo-rdzeniowego, stawowego lub metodę PCR, która pozwala wykryć DNA krętków.

Diagnostyka boreliozy – jak powinna przebiegać?

Jak zapobiegać zakażeniu?

Najlepszą metodą ochrony jest unikanie kontaktu z kleszczami i szybkie ich usuwanie. Podstawowe zasady to:

noszenie ubrań zakrywających ciało w czasie spacerów po łąkach i lasach,
stosowanie repelentów,
uważna kontrola skóry po powrocie z lasu, parku lub łąki,
szybkie i prawidłowe usunięcie kleszcza pęsetą – bez smarowania tłuszczem czy alkoholem.

Miejsce wkłucia należy zdezynfekować i obserwować przez kilka tygodni.

Naturalne wsparcie organizmu – Borelyma

Układ odpornościowy odgrywa kluczową rolę w obronie przed konsekwencjami zakażenia. Dlatego tak istotne jest jego wspieranie poprzez odpowiednią dietę, regenerację oraz fitoterapię.

Ciekawe przepisy wspierające w walce z boreliozą znajdziesz tutja: https://borelyma.pl/e-book_borelioza.pdf

BORELYMA została opracowana z myślą o kompleksowym wsparciu organizmu w sytuacjach zwiększonego narażenia na czynniki odkleszczowe. Zawiera wyłącznie starannie dobrane ekstrakty roślinne – m.in. z rdestowca japońskiego, szczeci pospolitej, czystka, ashwagandhy, vilcacory i andrographisu. Rośliny te są cenione w tradycyjnej fitoterapii za swoje właściwości:

wspomagają naturalne mechanizmy odpornościowe,
pomagają w utrzymaniu równowagi organizmu,
działają przeciwzapalnie i antyoksydacyjnie.

Preparat nie zawiera żadnych syntetycznych dodatków – konserwantów, barwników czy wypełniaczy – a jedynie najwyższej jakości naturalne składniki, które wspólnie tworzą synergiczne wsparcie dla organizmu.

Fitoterapia w leczeniu boreliozy

Informacje podane na tej stronie służą wyłącznie celom edukacyjno-informacyjnym i nie powinny być użyte do diagnozowania lub leczenia jakiejkolwiek choroby czy schorzenia. W przypadku konieczności diagnozy lub leczenia należy skonsultować się z lekarzem.

Bibliografia:
1. Stanek, Gerold, et al. „Lyme borreliosis.” The Lancet 379.9814 (2012): 461-473.
2. Davidsson M. The Financial Implications of a Well-Hidden and Ignored Chronic Lyme Disease Pandemic. Healthcare (Basel). 2018 Feb 13;6(1):16. doi: 10.3390/healthcare6010016. PMID: 29438352; PMCID: PMC5872223.
3. Elbaum-Garfinkle, Shana. „Bicentennial: Close to home: A history of Yale and Lyme disease.” The Yale journal of biology and medicine 84.2 (2011): 103.
4. Stanek, Gerold, et al. „History and characteristics of Lyme borreliosis.” Lyme Borreliosis: Biology, Epidemiology and Control. Wallingford, Oxon, UK: CAB International (2002): 1-28.
5. Buczek, A., and T. Magdon. „Lokalizacja zywicieli przez kleszcze [Acari: Ixodida].” Wiadomości Parazytologiczne 45.1 (1999): 3-12.
6. Romanivna, Melenko Svitlana. „Lime Boreliosis: Modern Problem of Infectology.” Colloquium-journal. No. 7 (166).2023.
7. Agencja Oceny Technologii Medycznych, and Wydział Oceny Technologii Medycznych. „Profilaktyka chorób odkleszczowych (borelioza). Warszawa 2020.
8. Smoleńska, Zaneta, Anna Matyjasek, and Zbigniew Zdrojewski. „Borelioza—najnowsze rekomendacje w diagnostyce i leczeniu.” Rheumatology Forum. Vol. 2. No. 2. 2016.
9. Lonser, Paweł, et al. „Borelioza w praktyce lekarza POZ.” Lekarz POZ 9.4: 226-231.